Nëntë pacientë morën vaksinë kundër kancerit – sëmundja nuk u rikthye te asnjëri prej tyre
Rezultatet e një studimi të vogël klinik janë inkurajuese, por shkencëtarët paralajmërojnë se nevojiten hulumtime shumë më të mëdha për të përcaktuar nëse vaksina vërtet parandalon rikthimin e sëmundjes.
Në një studim të vogël klinik të një vaksine të personalizuar kundër kancerit të veshkave, sëmundja nuk u rikthye te asnjëri nga nëntë pacientët që e morën vaksinën. Pacientët u ndoqën mesatarisht për tre vjet e katër muaj pas operacionit.
Megjithatë, për shkak të numrit të vogël të pjesëmarrësve, rezultatet nuk mund të dëshmojnë me siguri se ishte pikërisht vaksina ajo që parandaloi rikthimin e kancerit.
Shkencëtarët kanë zhvilluar një vaksinë eksperimentale që synon ta “mësojë” sistemin imunitar të njohë qelizat kancerogjene. Procesi fillon me analizimin e tumorit të secilit pacient, pas së cilës përzgjidhen pjesë unike të proteinave, të njohura si neoantigjene, të cilat përdoren për krijimin e vaksinës.
Qëllimi është aktivizimi i sistemit imunitar në mënyrë që ai të sulmojë kancerin specifik të pacientit.
Në hulumtim morën pjesë nëntë persona me karcinomë të qelizave të qarta të veshkave, lloji më i zakonshëm i kancerit të veshkave te të rriturit. Shtatë pacientë ishin në fazën e tretë, ndërsa dy në fazën e katërt të sëmundjes.
Te të gjithë pacientët tumori ishte hequr plotësisht me operacion dhe në momentin e vaksinimit nuk kishte shenja të dukshme të sëmundjes, por ata kishin rrezik të lartë që kanceri të rikthehej.
Shkencëtarët shpresonin që vaksina ta “stërviste” sistemin imunitar për të shkatërruar qelizat e mbetura të kancerit, të cilat janë shumë të vogla për t’u zbuluar përmes kontrolleve standarde.
Te të nëntë pacientët u zhvillua një përgjigje imunitare. Te shtatë prej tyre, qelizat T të aktivizuara nga vaksina arritën të njihnin edhe tumorin e tyre. Studimi është publikuar në revistën shkencore Nature.
Kërkohet kujdes në interpretimin e rezultateve
Studiuesit paralajmërojnë se rezultatet duhet të interpretohen me kujdes.
David Braun nga Universiteti Yale dhe Toni Choueiri nga Instituti i Kancerit Dana-Farber, të cilët drejtuan hulumtimin, theksuan se për shkak të numrit të kufizuar të pacientëve duhet pasur kujdes gjatë interpretimit të mëtejshëm të rezultateve.
Studimi nuk kishte një grup kontrolli, prandaj nuk mund të përcaktohet se te sa pacientë do të ishte rikthyer kanceri nëse nuk do ta kishin marrë vaksinën.
Gjithashtu, hulumtimi nuk mund të tregojë nëse shtimi i ilaçit të imunoterapisë ipilimumab, të cilin e morën pesë pacientë, ka ndikuar më tej në rezultat.
Pse është e vështirë të krijohet vaksinë kundër kancerit të veshkave?
Krijimi i një vaksine kundër kancerit të veshkave është veçanërisht kompleks, sepse këto tumore zakonisht kanë më pak mutacione sesa, për shembull, melanomat. Kjo do të thotë se kanë edhe më pak objektiva të mundshëm për vaksinën.
Megjithatë, ekipi shkencor arriti të krijojë një vaksinë të personalizuar për secilin prej pjesëmarrësve.
Ndjekja e pacientëve tregoi se përgjigjja imunitare zgjati për vite. Një hap i rëndësishëm ishte konfirmimi se qelizat T të aktivizuara nga vaksina mund të njohin qelizat reale të tumorit dhe jo vetëm pjesët e tyre në laborator.
Kjo u konfirmua te shtatë nga nëntë pacientët.
Nuk pati efekte anësore serioze
Studimi ishte i fazës së parë dhe kishte si qëllim kryesor vlerësimin e sigurisë dhe tolerueshmërisë së vaksinës.
Efektet anësore më të shpeshta ishin të lehta – reagime në vendin e injektimit dhe simptoma të përkohshme të ngjashme me gripin. Asnjë nga pjesëmarrësit nuk pati efekte anësore serioze.
Edhe pse rezultatet tregojnë se është e mundur të krijohen vaksina të personalizuara për këtë lloj kanceri, të cilat shkaktojnë një përgjigje imunitare afatgjatë, ende nuk dihet nëse ato përmirësojnë realisht rezultatet e trajtimit.
Studiuesit theksojnë se vaksinat e personalizuara duhet të testohen te një numër shumë më i madh pacientësh dhe të krahasohen me standardin aktual të trajtimit.
Ndërkohë, është duke u zhvilluar një hulumtim më i madh, INTerpath-004, ku po testohet një tjetër vaksinë e personalizuar e bazuar në teknologjinë mRNA, në kombinim me imunoterapinë.
