Idrizi: Modeli austriak për integrimin në BE është vizioni që PDSH e mbron prej dekadash

Nënkryetari i Partisë Demokratike Shqiptare (PDSH), Ylber Idrizi, ka deklaruar se propozimi për zbatimin e një modeli të ngjashëm me atë austriak në Maqedoninë e Veriut përfaqëson idetë që partia e tij i ka artikuluar dhe mbrojtur prej dekadash, duke kërkuar rikonfigurimin e shtetit, decentralizimin e pushtetit dhe ndarjen proporcionale të tij.

Sipas Idrizit, ajo që sot paraqitet si një zgjidhje evropiane për përshpejtimin e integrimit të vendit në Bashkimin Evropian, është në thelb një koncept që PDSH e ka promovuar prej vitesh, por që në të kaluarën, sipas tij, është kundërshtuar dhe është cilësuar si radikal nga partitë e tjera politike.

Ai thekson se propozimi për një model të ngjashëm me atë austriak, i cili parasheh kompetenca më të gjera për rajonet, decentralizim të thellë dhe menaxhim më të drejtpërdrejtë të çështjeve lokale, përputhet me vizionin politik të PDSH-së për organizimin e shtetit.

Idrizi veçon tri elemente kryesore të këtij modeli, duke filluar nga krijimi i rajoneve me kompetenca të zgjeruara, përfshirë Pollogun dhe pjesën perëndimore të vendit, të cilat, sipas tij, do të mundësonin menaxhim më të drejtpërdrejtë të buxheteve dhe burimeve financiare.

Sipas tij, një decentralizim i tillë do të zvogëlonte përqendrimin e pushtetit në Shkup dhe do t’u mundësonte komunave dhe rajoneve të menaxhonin vetë fondet e mbledhura nga qytetarët, duke i orientuar ato drejt nevojave lokale.

Si element të dytë, nënkryetari i PDSH-së përmend transferimin e kompetencave në arsim, kulturë, infrastrukturë dhe ekonomi në nivelin rajonal. Ai vlerëson se këto fusha duhet të administrohen më drejtpërdrejt nga strukturat lokale dhe rajonale, duke theksuar nevojën për më shumë autonomi në menaxhimin e arsimit dhe kulturës shqiptare.

Ndërkaq, si element të tretë, Idrizi përmend ruajtjen e funksioneve qendrore të shtetit, si mbrojtja dhe politika e jashtme, të cilat në modelin austriak mbeten në nivelin federal. Ai nënvizon se PDSH, sipas qëndrimit të saj, nuk ka kërkuar shpërbërjen e shtetit, por riorganizimin e tij mbi parimin e barazisë dhe ndarjes së pushtetit ndërmjet shqiptarëve dhe maqedonasve.

Në reagimin e tij, Idrizi e konsideron sistemin aktual unitar si një model që, sipas tij, ka prodhuar jofunksionalitet institucional, korrupsion dhe diskriminim, ndërsa argumenton se një strukturë kantonale apo federale mund të ofrojë një alternativë për tejkalimin e këtyre problemeve.

Ai gjithashtu kundërshton perceptimin se federalizimi përbën rrezik për ekzistencën e shtetit, duke vlerësuar se një riorganizim i tillë mund të kontribuojë në funksionimin më efikas të institucioneve dhe në avancimin e procesit të integrimit evropian.

Në fund, nënkryetari i PDSH-së, Ylber Idrizi, bën thirrje që propozimi për modelin austriak dhe decentralizimin e thellë të shndërrohet në një debat të mirëfilltë politik, duke kërkuar që ideja e federalizimit të trajtohet me seriozitet dhe pa paragjykime.

Sipas tij, PDSH e ka ofruar këtë vizion prej dekadash dhe zhvillimet e fundit, në interpretimin e tij, e rikthejnë në vëmendje këtë koncept si një nga alternativat për të ardhmen e organizimit shtetëror të Maqedonisë së Veriut.