Nga Arian Galdini
Dhimbja nuk e shenjtëron njeriun.
Ajo mund ta thellojë, por mund edhe ta prishë.
Mund t’i hapë sytë, por mund edhe t’ia errësojë gjykimin.
Mund ta bëjë më të butë ndaj tjetrit, por mund edhe t’i japë një leje të rreme për të qenë i padrejtë.
Ka plagë që e afrojnë njeriun me mëshirën. Ka plagë që e bëjnë më të ftohtë se ata që e lënduan.
Prandaj dhimbja nuk është provë e së vërtetës.
Është vendi ku e vërteta e njeriut provohet.
Prova nuk është vetëm çfarë ndodhi.
Prova është kush filloi të sundojë brenda njeriut pasi ndodhi.
Sepse plaga nuk kërkon gjithmonë shërim. Shpesh kërkon pushtet.
Nuk do vetëm të mbahet mend.
Do të ulet në vendin ku rri gjykimi.
Do të flasë në emër të kujtesës.
Do të marrë formën e drejtësisë.
Do të japë urdhra me zë dhimbjeje.
Do të thotë, tani ke të drejtë të urresh.
Do të thotë, tani ke të drejtë të poshtërosh.
Do të thotë, tani mund ta bësh botën përgjegjëse për atë që të ndodhi, edhe kur bota nuk është më aty, edhe kur dita është tjetër, edhe kur njeriu përballë teje nuk është ai që të plagosi.
Kështu plaga kërkon fron.
Dhe nëse njeriu ia jep, ajo nuk mbetet më plagë.
Bëhet mbretëri.
Atëherë ai nuk jeton më nga e vërteta, por nga lëndimi.
Nuk gjykon më nga drejtësia, por nga kujtesa që i dhemb.
Nuk flet më për të ndërtuar, por për të mos lejuar askënd t’ia harrojë plagën.
Çdo fytyrë bëhet përsëritje e një fytyre tjetër.
Çdo kundërshtim bëhet vazhdim i një padrejtësie të vjetër.
Çdo ditë e re futet nën ligjin e ditës që e plagosi.
Kjo është humbja më e thellë.
Jo të plagosesh.
T’i japësh plagës fronin.
Plaga nuk është më e rrezikshme kur dhemb.
Është më e rrezikshme kur fillon të gjykojë në vendin tënd.
Ajo mund të ulet aq qetë në zemër sa njeriu të mos e dallojë më zërin e saj nga zëri i ndërgjegjes.
Mund të duket si kujdes për dinjitetin, kur në të vërtetë është hakmarrje e maskuar.
Mund të duket si kujtesë e drejtë, kur në të vërtetë ka marrë të drejtën të vendosë si do të duash, si do të flasësh, si do të dyshosh, si do të ndëshkosh, si do të jetosh.
Kujtesa ka vendin e vetë.
Harresa nuk është gjithmonë virtyt.
Ka plagë që duhet të mbahen mend, sepse t’i harrosh do të thotë ta lejosh padrejtësinë të vishet me pafajësi.
Por kujtesa duhet të dëshmojë, jo të komandojë.
Duhet të rrijë pranë ndërgjegjes, jo mbi të.
Duhet ta ruajë të vërtetën, jo të marrë pushtetin mbi njeriun.
Plaga duhet të ketë kujtesë, por jo qeveri.
Njeriu nuk prishet kur mban mend plagën.
Prishet kur kujtesa e plagës merr të drejtën të vendosë në vend të tij.
Kur ajo fillon t’i thotë kujt t’i besojë, kë të përbuzë, ku të heshtë, ku të godasë, ku të mos falë, ku të mos kthehet më.
Atëherë plaga nuk është më plagë.
Është ligj i brendshëm.
Është një fron i zënë nga një mbret i rremë.
E keqja nuk fiton vetëm kur rrëzon njeriun.
Fiton më thellë kur e bind të ngrihet me fytyrën e saj.
Kur ia mëson gjuhën.
Kur e bind se për t’u mbrojtur duhet të shkelë, për të mbijetuar duhet të shesë, për të fituar duhet të ndotë, për të mos u përbuzur duhet të përbuzë.
Ajo nuk do vetëm trupin e lodhur.
Do mënyrën e të qenurit njeri.
Kjo është arsyeja pse qendresa më e vështirë nuk shihet menjëherë.
Nuk ndodh para turmës.
Nuk duket gjithmonë si fitore.
Ndodh brenda, në atë vend të heshtur ku njeriu vendos nëse do të ruajë gjykimin, apo do t’ia dorëzojë plagës.
Aty, pa dëshmitarë, vendoset shumëçka.
Aty mund të fillojë një njeri më i drejtë.
Aty mund të lindë edhe një njeri më i rrezikshëm.
Ka një dhunë që nuk prek gjithmonë trupin. Të paraprin.
Shkon përpara si mjegull.
Hyn në dhoma ku ti nuk ke qenë.
Ulet në veshin e njerëzve përpara zërit tënd.
Kur mbërrin, nuk mbërrin më i pari.
Të ka paraprirë një emër që nuk është më krejt i yti, një hije e bërë me fjalë të të tjerëve, një njeri i rremë që duhet ta largosh nga dera para se të hysh vetë.
Kjo plagë nuk të rrëzon në shesh.
Të lodh në pragje.
Para se të flasësh për punën, duhet të çash dyshimin.
Para se të dëgjohesh, duhet të kalosh një mjegull.
Para se të kërkosh besim, duhet të përballesh me një version tëndin që ka mbërritur më herët dhe nuk të përket.
Nuk është dhunë me britmë.
Është dhunë me paraprirje.
Ta prish fillimin para se të fillosh.
Por edhe aty njeriu vendos.
Mund të thotë, do t’u ngjaj.
Mund të thotë, do ta përdor të njëjtën gjuhë.
Mund të thotë, tani më lejohet çdo gjë, sepse dikur ndaj meje u bë padrejtësi.
Mund të thotë, plaga ime do të jetë ligji im.
Ose mund të thotë, jo.
Jo, nuk do ta lë baltën të më mësojë të hedh baltë.
Jo, nuk do ta lë përbuzjen të më japë leje për të përbuzur.
Jo, nuk do ta lë vetminë të më shesë te turma e parë që premton mbrojtje.
Jo, nuk do ta lë padrejtësinë të më bëjë të padrejtë.
Jo, nuk do ta lë lodhjen të ulet në vendin ku duhet të rrijë ndërgjegjja.
Qendresa nuk është mungesë lodhjeje.
Është refuzimi për t’i dhënë lodhjes fron.
Njeriu mund të jetë i lodhur dhe prapë i drejtë.
Mund të jetë i plagosur dhe prapë i butë në zemër.
Mund të ketë arsye për zemërim dhe prapë të mos e bëjë zemërimin gjuhën e vetë.
Mund të ketë arsye të dorëzohet dhe prapë të kthehet te puna.
Kjo nuk është lehtësi.
Nuk është pozë.
Nuk është pamje e bukur për të tjerët.
Është punë e fshehtë e shpirtit.
Ka çaste kur njeriu nuk kërkon fitore.
Kërkon vetëm pak paqe.
Ka net kur heshtja duket më e sigurt se fjala.
Ka ditë kur e vërteta ecën ngadalë dhe shpifja mbërrin më shpejt.
Ka orë kur puna duket më e lodhur se padrejtësia.
Atëherë qendresa nuk duket si heroizëm.
Duket si një njeri që ulet sërish pranë tryezës dhe vazhdon.
Tryeza është më e rëndësishme se sa duket.
Sepse duart, pas plagës, mund të bëjnë tri gjëra.
Mund të ngrihen për dorëzim.
Mund të mbyllen për hakmarrje.
Mund të ulen mbi tryezë për punë.
Aty fillon dallimi midis njeriut që u thye dhe njeriut që u plagos, por nuk ia dorëzoi plagës sundimin.
Dorëzimi e pranon plagën si fat.
Hakmarrja e pranon plagën si gjuhë.
Puna e kthen plagën në provë që nuk komandon më.
Froni është vendi ku dhimbja kërkon të sundojë.
Tryeza është vendi ku njeriu kthehet për të mos u sunduar prej saj.
Nuk i dhashë plagës fronin.
I dhashë duarve tryezën.
Kjo nuk është fjali e lehtë.
Nuk ka madhështi të menjëhershme në të.
Nuk ka duartrokitje të shpejtë.
Nuk ka shpëtim të bukur.
Ka vetëm vazhdimësi.
Një tekst pas tjetrit.
Një takim pas tjetrit.
Një kthim pas një rrëzimi.
Një fjali e matur kur nervi kërkon pushtet.
Një vendim për të mos u shitur kur shitja duket shpëtim.
Një derë e hapur përsëri, edhe pasi shumë dyer janë mbyllur nga fjalë që nuk i the ti.
Njeriu që nuk ka asgjë përveç vazhdimësisë, në fund ka diçka që nuk blihet.
Ka një vend të fundit brenda njeriut që nuk duhet shitur.
Mund të humbasë para, emër, mbrojtje, shokë, mundësi, qetësi.
Por nëse ruan atë vend të fundit, nuk është ende i mundur.
Humbja më e madhe nuk është të mbetesh vetëm.
Është të mos jesh më me veten.
Është të fitosh një ditë duke humbur qendrën që të bënte njeri.
Ai vend nuk ruhet me fjalë të mëdha.
Ruhet në çaste të vogla, kur askush nuk sheh.
Në fjalën që nuk thuhet, sepse do të ishte e ulët.
Në marrëveshjen që nuk pranohet, sepse do të shpëtonte një ditë dhe do të humbte një qendër.
Në heshtjen që mbahet, jo nga frika, por sepse e pavërteta nuk duhet të marrë ritmin e jetës.
Në kthimin te puna kur zemërimi do të donte skenë.
Këtu fillon Rinisja.
Jo si emër i lehtë.
Jo si zbukurim i plagës.
Jo si kthim te një e djeshme që duhet idealizuar.
Rinisja është vendimi për të mos ia lënë të shkuarës të drejtën të të shndërrojë në atë që të plagosi.
Është ringritje pa amnezi.
Është vazhdimësi pa helm.
Është kthim te njerëzit pa u kërkuar atyre të mbajnë gjithë peshën tënde.
Është mënyra si njeriu i thotë vetes, dhimbja ime nuk do të jetë zot i hapit tim.
Rinisja është ligji i njeriut që lind përsëri pa u bërë si ajo që e lëndoi.
Njeriu nuk shërohet kur harron plagën. Shërohet kur plaga nuk sundon më.
Nuk vij të them se jam i pastër sepse kam vuajtur.
Vuajtja nuk shenjtëron askënd.
Nuk vij të kërkoj besim verbërisht.
Nuk vij të vendos plagën time mbi tryezë si provë të së drejtës sime.
Kërkoj vetëm një gjykim më të drejtë.
Shikoni punën.
Shikoni vazhdimësinë.
Shikoni mosshitjen.
Shikoni nëse u bëra si ajo që më plagosi.
Shikoni nëse jam ende këtu.
Një vend që mëson t’i përqeshë njerëzit që nuk shiten, përgatit veten të sundohet nga ata që shiten më shtrenjtë.
Një shoqëri që nuk di të dallojë qendresën nga zhurma, karakterin nga reklama, vazhdimësinë nga shpërthimi, e humb ngadalë aftësinë për të njohur njerëzit që i duhen në ditët më të vështira.
Unë nuk jam kthyer për t’u besuar nga dhimbja.
Jam kthyer për t’u gjykuar nga puna.
Jam përsëri në këmbë.
Jo sepse nuk më kanë rrëzuar.
Jo sepse nuk më dhemb.
Jo sepse kam harruar.
Por sepse nuk ia dorëzova plagës të drejtën për të udhëhequr jetën time.
Njeriu nuk shërohet kur plaga zhduket.
Shërohet kur plaga mbetet në kujtesë, por nuk rri më në fron.
Atëherë duart nuk ngrihen për dorëzim, nuk mbyllen për hakmarrje, ulen mbi tryezë dhe jeta nis përsëri, jo si mohim i dhimbjes, por si dëshmi se dhimbja nuk sundon më.
Arian Galdini