Masakër mjedisore në Gjirin e Lalzit, ujërat e zeza derdhen në det në kulmin e sezonit

Ujërat e zeza dyshohet se po derdhen drejtpërdrejt në det në Gjirin e Lalzit, duke ndotur një nga zonat më të frekuentuara të bregdetit shqiptar pikërisht në kulmin e sezonit turistik.

Pamjet e publikuara në rrjetet sociale tregojnë shkarkimin e ujërave të ndotura pranë bregut, në një zonë ku çdo ditë frekuentohen nga mijëra pushues. Nëse konfirmohet nga autoritetet, bëhet fjalë për një situatë të rëndë mjedisore dhe një goditje të drejtpërdrejtë ndaj një prej pasurive më të rëndësishme natyrore dhe turistike të vendit.

Ndërsa plazhet mbushen me pushues, ujërat e ndotura përfundojnë në det.

Rasti ngre pikëpyetje serioze për kontrollin e shkarkimeve, funksionimin e infrastrukturës së kanalizimeve dhe përgjegjësinë e institucioneve që duhet të garantojnë mbrojtjen e bregdetit.

Problemi nuk është i izoluar. Shqipëria vazhdon të ketë një nga nivelet më të ulëta në Europë për trajtimin e ujërave të ndotura.

Sipas Eurostat, në vitin 2024 vetëm 12.6% e popullsisë shqiptare ishte e lidhur me sisteme që ofrojnë të paktën trajtim dytësor të ujërave të ndotura. Ky proces përfshin trajtim biologjik përpara se ujërat të shkarkohen në mjedis.

Shifra është veçanërisht shqetësuese për një vend që e ka kthyer turizmin bregdetar në një nga sektorët kryesorë të ekonomisë.

Të dhënat e Eurostat tregojnë se në vitin 2018 ky tregues ishte 33.6%. Në vitin 2020 kishte zbritur në 30.9%, ndërsa në vitin 2024 ra në vetëm 12.6%.

Në Serbi, treguesi ishte rreth 15.5% në vitin 2024, ndërsa mesatarja e Bashkimit Europian ishte shumë më e lartë. Rreth 80.7% e popullsisë së BE-së ishte e lidhur me sisteme që ofronin të paktën trajtim dytësor të ujërave të ndotura në vitin 2023.

Diferenca është e vështirë të injorohet: ndërsa Europa investon në trajtimin e ujërave të ndotura dhe mbrojtjen e burimeve ujore, Shqipëria përballet ende me raste ku ujërat e zeza dyshohet se përfundojnë drejtpërdrejt në det.

Dhe problemi bëhet edhe më serioz kur kjo ndodh në zona turistike, ku ekspozimi i mjedisit dhe i pushuesve është shumë më i madh.

Në Gjirin e Lalzit, autoritetet duhet të përcaktojnë menjëherë burimin e shkarkimit, të analizojnë cilësinë e ujit dhe të bëjnë publike rezultatet e kontrolleve.

Nëse ndotja konfirmohet, përgjegjësit duhet të identifikohen dhe të merren masat e parashikuara nga ligji.

Deti nuk është kanalizim. Bregdeti nuk është venddepozitim për ujërat e zeza. Dhe turizmi nuk mund të ndërtohet mbi një mjedis që ndotet në heshtje.

Ajo që po ndodh në Gjirin e Lalzit është një tjetër alarm për mënyrën se si Shqipëria po menaxhon ujërat e ndotura dhe po mbron bregdetin e saj.