Gjykata meksikane godet “Meta-n”/ 567 milionë dollarë gjobë për rrezikimin e fëmijëve

Një gjykatës në New Mexico ka urdhëruar kompaninë Meta të paguajë 567 milionë dollarë për dështimin në paralajmërimin e publikut mbi rreziqet që platformat e saj paraqesin për fëmijët. Vendimi shënon një nga goditjet më të mëdha ligjore ndaj kompanisë për çështjet e sigurisë së të miturve.
Gjykatësi Bryan Biedscheid e cilësoi Metën si një “shqetësim publik”, duke e krahasuar ndikimin e platformave të saj me ndotjen e shkaktuar nga një fabrikë. Sipas tij, dëmet psikologjike dhe rastet e shfrytëzimit seksual të fëmijëve nuk mbeten vetëm brenda platformave, por krijojnë pasoja edhe në botën reale, duke rënduar familjet, shkollat, spitalet dhe institucionet e zbatimit të ligjit.
Vendimi i ri i shtohet 375 milionë dollarëve që Meta ishte urdhëruar të paguante më herët në të njëjtin proces. Në total, detyrimi financiar i kompanisë arrin në 942 milionë dollarë.

Meta, kompania që zotëron Instagram, Facebook, WhatsApp dhe Threads, ka deklaruar se nuk pajtohet me vendimin dhe se do ta apelojë.
“Ne nuk pajtohemi me vendimin dhe do të apelojmë”, deklaroi një zëdhënës i kompanisë, duke shtuar se Meta punon për sigurinë e përdoruesve dhe se ka qenë transparente për vështirësitë në identifikimin dhe eliminimin e aktorëve të rrezikshëm dhe përmbajtjes së dëmshme.

Çështja në New Mexico nisi me një padi të ngritur në vitin 2023 nga autoritetet e shtetit. Prokurorët argumentuan se platformat e Metës i ekspozonin fëmijët ndaj materialeve seksuale eksplicite dhe kontakteve me persona të dyshuar si grabitqarë seksualë.
Në fazën e parë të gjyqit, gjykata arriti në përfundimin se Meta kishte shkelur në mënyrë të përsëritur ligjet e New Mexico-s për praktikat e padrejta. Sipas gjykatës, algoritmet e rekomandimit të kompanisë u drejtonin përdoruesit e rinj drejt përmbajtjeve dhe kontakteve të dëmshme.

Në fazën e dytë, gjykatësi Biedscheid arriti në përfundimin se dëmet e shkaktuara nga platformat e Metës ishin aq të përhapura sa mund të konsideroheshin një “shqetësim publik”, një koncept ligjor që lidhet me rreziqe që prekin në mënyrë të gjerë shëndetin dhe sigurinë e publikut.

Përveç pagesës prej 567 milionë dollarësh, gjykata ka urdhëruar Metën të zbatojë një sërë masash për mbrojtjen e përdoruesve nën 18 vjeç.
Ndër masat e urdhëruara janë:

Të mos rekomandohen llogaritë e përdoruesve nën 18 vjeç te përdoruesit e rritur;
Të parandalohet që të rriturit t’u dërgojnë mesazhe përdoruesve të mitur;
Të ndalohet dërgimi dhe marrja e përmbajtjeve lakuriqësi nga përdoruesit nën 18 vjeç;
Të eliminohet numërimi i “pëlqimeve” për përdoruesit e mitur;
Të kufizohen njoftimet gjatë orëve të natës dhe gjatë orarit tipik shkollor;
Të vendoset një kufi përdorimi prej 90 orësh në muaj në Instagram dhe Facebook për përdoruesit nën 18 vjeç;
Të zbatohen masa më të ashpra ndaj përdoruesve të rritur që përfshihen në shfrytëzimin seksual të fëmijëve;

Një pjesë e konsiderueshme e fondit të krijuar nga pagesa do të përdoret për trajtimin e dëmeve të shkaktuara tashmë, përmes financimit të programeve dhe profesionistëve të shëndetit të sjelljes. Një tjetër pjesë do të përdoret për trajnimin e mësuesve dhe profesionistëve të shëndetit për identifikimin dhe parandalimin e dëmeve që lidhen me përdorimin e mediave sociale.
Vendimi vjen në një moment kur Meta përballet me mijëra padi në SHBA lidhur me sigurinë e fëmijëve në platformat e saj. Javën e ardhshme pritet të nisë edhe një proces tjetër i rëndësishëm në Kaliforni, ku afro tre duzina prokurorësh të përgjithshëm shtetesh amerikane kanë ngritur padi kundër kompanisë, duke e akuzuar për shkelje të ligjeve që mbrojnë privatësinë e fëmijëve.