Partitë politike pranojnë shqetësimet, por dështojnë të bëjnë zgjedhje të qëndrueshme në Kosovë
Mr.Ali Hertica
Në programet e tyre zgjedhore, partitë premtojnë veprime për çështje urgjente si strehimi, kujdesi shëndetësor, migrimi dhe siguria ekonomike. Duke vepruar kështu, ato u përgjigjen shqetësimeve dhe dëshirave të qytetarëve. Në të njëjtën kohë, shumë propozime nuk synojnë zgjidhje të qëndrueshme për të ardhmen. Për shembull, partitë janë të vetëdijshme për qëndrueshmërinë e sistemit të kujdesit shëndetësor, por programet e tyre nuk paraqesin përparësi thelbësore për të kufizuar rritjen e kujdesit shëndetësor dhe, rrjedhimisht, kostot e kujdesit shëndetësor.Lidhur me temën e ‘pjesëmarrjes’, qytetarët inkurajohen të kontribuojnë më aktivisht në shoqëri. Njerëzit pritet të punojnë më shumë orë (punë e paguar), ndërsa njëkohësisht marrin detyra kujdesi informale dhe punë vullnetare. Partitë pranojnë se ka kufizime në shkallën e pjesëmarrjes dhe propozojnë masa për të zbutur kombinimin e detyrave, për shembull përmes mbështetjes për kujdestarët informalë dhe rregullimeve të lejeve. Megjithatë, mungon një vizion në lidhje me një ngarkesë pune javore realiste që përfshin detyrat formale dhe informale, si dhe kohën e lirë. Kosova është një vend i larmishëm, me banorë që ndryshojnë në prejardhje, origjinë, arsim, orientim seksual dhe besime. Njerëzit kanë mendime të ndryshme për çështje të tilla si klima, azili dhe feja. Prandaj është e rëndësishme që partitë që formojnë qeverinë të gjejnë një vizion të përbashkët se si duam të jetojmë së bashku në një shoqëri të larmishme, duke marrë parasysh edhe interesat e njerëzve nga grupet minoritare.
Investimi në lidhje për një shoqëri elastike
Shumica e manifesteve zgjedhore i kushtojnë vëmendje krizave, siç është kërcënimi i luftës ose fatkeqësive natyrore, dhe bëjnë propozime për rezistencë fizike (për shembull, përmes investimeve në mbrojtje dhe infrastructure.Ne shohim që partitë i kushtojnë relativisht pak vëmendje anës socio-shoqërore të rezistencës, edhe pse pamë sa e rëndësishme është kjo gjatë pandemisë së koronavirusit. Prandaj është mirë të investohet në infrastrukturën sociale – siç janë qendrat komunitare, bibliotekat dhe puna e mirëqenies sociale. Kjo shpesh mbetet e nën-ekspozuar në manifeste, edhe pse është me rëndësi të madhe për lidhjen dhe mbështetjen gjatë krizave.” Duke punuar për ndërgjegjësimin për sundimin e ligjit.Partitë demonstrojnë në manifestet e tyre se janë të shqetësuara për faktin se sundimi demokratik i ligjit është nën presion, por jo të gjitha bëjnë propozime për të forcuar ndërgjegjësimin për sundimin e ligjit tek qytetarët dhe për ta bërë të qartë se liria e të gjithëve është në rrezik. Kjo është shqetësuese, duke pasur parasysh se hulumtimet tregojnë se qytetarët shpesh kanë njohuri të pamjaftueshme për atë që përfshin sundimi liberal i ligjit dhe pse është i rëndësishëm. Këto janë pika të rëndësishme vëmendjeje për formimin e qeverisë. Kjo ndodh edhe sepse planet ndonjëherë duket se paraqesin rrezik për sundimin e ligjit, për shembull kur bëhet fjalë për kufizimin e të drejtave të grupeve specifike.Në partitë politike gjatë procesit të formimit që të,zhvillojnë një vizion afatgjatë mbi temat që janë të rëndësishme për cilësinë e jetës së njerëzve, duke përfshirë sigurinë e jetesës, kujdesin dhe mbështetjen…zhvillojnë një qasje të integruar për një shoqëri në të cilën njerëzit mund të marrin pjesë pa u mbingarkuar; me hapësirë për punë, përgjegjësi kujdesi, ,të investohet në një qasje për të promovuar kohezionin social në shoqërinë e larmishme duke zhvilluar një vizion për të jetuar mirë së bashku dhe duke forcuar infrastrukturën sociale,të mbrohet në mënyrë aktive sundimi demokratik i ligjit, të promovohet rëndësia e tij dhe të ruhet nga përjashtimi i grupeve.
Në këtë krahasojmë manifestet zgjedhore, se partitë duan të paraqiten në dritën më të mirë. Ato ndonjëherë bëjnë plane për të mbledhur vota dhe nuk deklarojnë se si synojnë t’i financojnë ato. Ne vazhdimisht i ndajmë partitë në dy grupe. Kjo ndonjëherë është paksa bardh e zi, prandaj sigurohuni që disa parti duan të rrisin ndihmën financiare për studentët. Të tjerat nuk e konsiderojnë këtë të nevojshme, për shembull, sepse disa studentë kanë prindër të pasur sepse studentët mund të fitojnë mjaftueshëm eshtë mirë të mbahet mend….jatë kohës së zgjedhjeve, kjo është ndoshta edhe më e vërtetë: partitë politike e bëjnë të qartë se cilat masa janë të gatshme (ose të pavullnetshme) të ndërmarrin – dhe praktikisht të gjitha këto zgjedhje kanë një ndikim të drejtpërdrejtë ose të tërthortë në shëndetin publik. Mendoni për strehimin, arsimin dhe sigurinë e jetesës.
